|
1. Từ một mẩu chuyện truyền kỳ (đề tựa của Maranatha) Thiên Phúc và Duyên Nguyễn Chuyện kể rằng: Ngày kia, Khổng Tử dẫn học trò từ nước Lỗ sang nước Tề. Trong đám học trò có Nhan Hồi và Tử Lộ là hai môn sinh được Khổng Tử sủng ái nhất. Thời Đông Chu, loạn lạc khắp nơi khiến dân chúng lâm cảnh lầm than đói khổ. Thầy trò Khổng Tử cũng có nhiều ngày nhịn đói cầm hơi. Ngày đầu tiên khi đến đất Tề, Khổng Tử và các môn sinh được một người giàu có biếu cho một ít gạo. Khổng Tử liền phân công: Tử Lộ và một số môn sinh khác vào rừng kiếm ăn, còn Nhan Hồi đảm nhận việc nấu cơm. Đang khi nằm đọc sách ở nhà trên, Khổng Tử bỗng nghe tiếng động ở nhà bếp, nhìn xuống, người bắt gặp Nhan Hồi đang mở vung xới cơm cho vào tay nắm lại từng nắm nhỏ rồi từ từ đưa vào miệng. Thấy cảnh học trò đang ăn vụng, Khổng Tử nhìn lên trời than thở: Người học trò tín cẩn nhất của ta lại là kẻ ăn vụng?? Khi Tử Lộ và các môn sinh khác trở về thì nồi cơm cũng vừa chín. Khổng Tử cho tập họp tất cả lại và nói: - Bữa cơm đầu tiên này trên đất Tề làm cho thầy chạnh lòng nhớ đến quê hương. Thầy nhớ đến cha mẹ, cho nên muốn xới một bát cơm để cúng cha mẹ, các con nghĩ có nên không? Nhưng liệu nồi cơm này có sạch chăng? Nhan Hồi liền chắp tay thưa: - Dạ thưa thầy, nồi cơm này không được sạch. Khi cơm vừa chín, con mở vung ra xem thử, chẳng may một cơn gió tràn vào, bồ hóng bụi trần rơi xuống làm bẩn cả nồi cơm, con đã nhanh tay đậy nồi cơm lại nhưng không kịp. Sau đó, con định xới lớp cơm bẩn vất đi, nhưng nghĩ rằng cơm ít mà anh em lại đông, nên con đã ăn phần cơm ấy. Thưa thầy, như vậy là hôm nay con đã ăn cơm rồi. Nghe Nhan Hồi nói xong, Khổng Tử lại ngẩng mặt lên trời mà than rằng: -Chao ôi! Thế ra trên đời này có những việc chính mắt mình trông thấy rành rành mà vẫn không hiểu được đúng sự thật. Suýt nữa Khổng Tử này đã trở thành kẻ hồ đồ! *** Cùng một câu chuyện này mà hai người suy nghĩ theo hai cách khác nhau, tuy nhiên mỗi cách đều có nét độc đáo của mình. Thiên Phúc ghi lại câu chuyện trên và tiếp tục suy nghĩ như sau: Cho dù là bậc hiền triết như đức Khổng Tử thế mà suýt nữa đã trở thành kẻ hồ đồ, suýt nữa đã phê phán người học trò rất mực chân thật và khiêm tốn, sẵn sàng chịu thiệt về phần mình để được lợi cho anh em. Đó cũng là cám dỗ rất thường gặp nơi những người được xem là đạo đức thánh thiện, những người đã đắc thủ được một số nhân đức nào đó, đã làm được nhiều việc lớn lao, đã leo lên được chức vụ cao trong xã hội, đã đạt được một số thành tích trong đạo ngoài đời. Họ dễ tự mãn và khinh rẻ người khác, nếu chẳng công khai thì cũng ngấm ngầm, lúc thì giấu được khi thì lộ ra. Chuyện ấy rất thường tình nên Đức Giêsu mới nhắc nhở chúng ta qua dụ ngôn: Người Pharisêu công chính và người thu thuế tội lỗi? Người Pharisêu lên đền thờ cầu nguyện nhưng thực ra là để khoe khoang thành tích. Ông thưa chuyện với Chúa nhưng thực ra là ông đang độc thoại một mình. Ông ‘tạ ơn Chúa’ nhưng thực ra là ông muốn Chúa hãy biết ơn ông. Qủa thật, bảng liệt kê công trạng của ông không có gì sai. Những điều luật cấm ông không dám làm, những điều luật buộc thì ông còn làm hơn mức qui định. Ông thật là con người đúng mực, một con người hoàn hảo, không có gì để chê trách, một tín đồ trung thành với lề luật, một mẫu gương tuyệt vời. Chỉ tiếc có một điều là ông quá tự mãn tự kiêu, nên bao việc lành phúc đức của ông theo ‘cái tôi’ bọt bèo của mình mà trôi ra sông ra biển hết. Cái tôi của ông quá to, đến nỗi ông chỉ nhìn thấy mình mà không thấy Chúa; công trạng của ông quá nhiều đến nỗi ông chỉ nhìn thấy nó là đức độ của ông chứ không phải là do ơn Chúa; cái tự mãn của ông quá lớn, cho nên ông thẳng thừng khinh miệt anh em. Sai lầm căn bản của người Pharisêu ở chỗ ông đã không nhận ra sự công chính là một ân huệ Chúa ban (Pl 3,9) chứ không phải tự ông mà có, tự ông tuân giữ hoàn hảo các lề luật được. Chính khi tự mãn thiếu khiêm tốn, và nhận sự công chính ấy là của riêng mình thì ngay lúc đó ông đã mất ơn nghĩa với Chúa và không còn công chính nữa. Người thu thuế nhận mình lỗi lầm, ông biết rõ tội mình vô phương cứu chữa, chẳng dám ngước mắt nhìn lên, chỉ biết đấm ngực ăn năn và kêu xin lòng thương xót Chúa. Ông bất lực hoàn toàn, chỉ phó thác cho lòng Chúa khoan dung. Ngay lúc đó, ông đã trở nên công chính bên trong. Chính tâm tình ấy mà Chúa đã nhìn xuống và làm cho ông nên công chính. Như thế, những kẻ cho mình là thánh thiện, là đầy đủ, thì sẽ trở về con số không; còn những kẻ nhận mình là không thì sẽ đủ chỗ cho Đấng Vô Cùng. Vì phàm “ai tôn mình lên sẽ bị hạ xuống; còn ai hạ mình xuống sẽ được tôn lên.” (Lc 18,14). *** Xuất phát từ cùng câu chuyện truyền kỳ ấy, Duyên Nguyễn lại tâm sự với các người bạn trẻ trong nhóm của mình như sau: Các em thân mến, Trong cuộc đời mình có rất nhiều lần mà mình gặp phải cái cảnh bẽ bàng như Thầy Khổng Tử chỉ vì mình quá nhạy, quá nhanh khi nhảy chồm vào kết luận "jump too quick to conclusion" . Những cái cảnh "Thấy dzậy mà hổng phải dzậy" ai trong chúng mình mà không có dịp gặp phải, có lúc mình đóng vai quan tòa và cũng có lúc mình đóng vai nạn nhân ôm mối oan Thị Kính phải không các em? Thầy Khổng Tử may là còn giữ ý tứ, giữ thể diện cho Nhan Hồi. Còn chúng mình thì sao? Đã bao nhiêu lần chúng mình vội vàng kết án người khác mà không biết rằng mình "tưởng dzậy mà hổng phải dzậy" Điều quan trọng anh muốn tâm sự cùng các em ở đây là sự nguy hiểm của cái việc jump too quick to conclusion là nó có thể làm hư đi, phá đi, làm mất đi những liên hệ đáng quý, đáng nâng niu như tình cha con, tình mẹ con, tình bạn hữu v.v... Có ai muốn mình bị hiểu lầm không? Câu trả lời chắc chắn là một chữ "KHÔNG" to tướng. Vậy thì chúng mình hãy cố gắng hết mình cầu xin Chúa cho chúng mình một trái tim biết cảm thông, biết chậm lại khi gặp một sự việc có vẻ không bình thường, khoan khoan gượm gượm trước khi biết rõ đươ.c mọi chi tiết, ngóc ngách, oái ăm của sự việc nhiều khi nhìn thấy rất là đơn giản như 2 với 2 là 4, nhất là biết tha thứ cho nhau vì chính Thầy đã dạy chúng mình rằng không phải chỉ tha bảy lần mà đến bảy mươi lần bảy. Một điều quan trọng nữa khi chúng ta jump too quick to conclusion là chúng ta dễ dàng quá chủ quan, coi cái tôi là trọng và dễ dàng lỗi đức công bằng, lỗi đức bác ái. Sở dĩ anh dài dòng luộm thuộm ở đây là vì anh rất yêu quý các em và chỉ mong chúng mình mãi mãi đối với nhau sao cho đẹp lòng nhau, đẹp lòng Thầy chúng mình. Nhìn nhóm mình càng ngày càng đông, tuy tình thân có đậm đà đó nhưng tránh sao khỏi có lúc hiểu lầm nhau, nhất là ai nấy cũng rất hăng say trong công tác, càng hăng say thì càng dễ bị xúc phạm vì những hiểu lầm lặt vặt không đáng gì. Với gần 60 năm cuộc đời Chúa cho, anh đã gặp trong cuộc sống mình không biết bao nhiêu là những cảnh người này hiểu lầm người kia và không biết bao nhiêu là mối tình, tình yêu, tình bạn, tình gia đình đã vì hiểu lầm mà tan nát. Anh hy vọng rằng trong môi trường của chúng mình, môi trường của những môn đệ nguyện đi theo chân Thầy, chúng mình có thể giảm thiểu được những điều làm chúng mình buồn nhau và làm buồn lòng Thầy.
2. Từ Một Buổi Gặp Mặt Thân Hữu. Trần Duy Nhiên Thân gửi đến: V.B. và anh chị em họp mặt đêm thứ bảy tại tư gia của V.B. (San Jose). Hôm nay là đúng một tuần và cũng là đúng giờ mà tôi chia sẻ ở Nhà Thờ Saint Patrick của anh chị em, chỉ khác có một điều là tôi đang ở cách xa anh chị em nửa vòng trái đất. Tôi bỗng nhớ lại đêm thứ bảy, khi từng người chia sẻ lại ‘hành trình đức tin’ của mình. Từ thật lâu rồi, tôi vẫn xác tín rằng ‘đâu có hai ba người họp lại vì danh Thầy, thì Thầy ở giữa họ’, nhưng đêm hôm ấy tôi thấy rõ mồn một sự hiện diện của Ngài qua từng gương mặt anh chị em, từ hai cặp bạn trẻ mà cuộc đời vẫn còn hồng tình yêu nhau gửi gắm trong tình yêu Chúa, đến những anh chị lớn tuổi mà ngọn lửa Giêsu vẫn còn bừng bừng cháy sáng trong tim. Như tôi chia sẻ hôm nọ: hình như nhiều người trong chúng ta (nếu không nói là tất cả) đều cảm nhận trong từng tế bào của hình hài mình lời mà thánh Gioan đã viết bằng máu, khi khởi đầu lá thư thứ nhất của ngài: “Điều đã có từ thuở ban đầu, Điều chúng tôi đã từng nghe, Điều chúng tôi đã từng thấy tận mắt, Điều chúng tôi đã chiêm ngưỡng, Điều chúng tôi đã sờ đến tận tay, Về Ngôi Lời của Sự Sống. và Sự Sống đã tỏ hiện, chúng tôi đã thấy và, chúng tôi làm chứng cùng loan báo cho anh em...” Lại một lần nữa, đêm hôm ấy, khi nghe những chia sẻ chân tình và độc đáo của từng người, tôi thấy Chúa Giêsu hiện diện một cách thật rõ nét, với một sự hiện diện mà tất cả chúng ta được ‘nghe tận tai, thấy tận mắt’ và chúng ta ‘chiêm ngưỡng’ một cách cụ thể cơ hồ như có thể ‘sờ đến tận tay’. Đêm hôm ấy, Chúa Giêsu không còn là một hình ảnh uy nghi, quyền bính, cao sang nhưng đồng thời cũng xa cách, trừu tượng, vô tình; mà là một Chúa Giêsu đã mang lấy hình hài của từng anh, từng chị, từng em… Tôi ngồi nghe từng người tâm sự, mà tim mình đập mạnh, mắt nhìn chăm chăm, cứ như thể nháy mắt đi là mất một tíc tắc được nhìn thấy Chúa. Quả thật, trong đời tôi, Chúa đã cho gặp Ngài vô số lần, và lần nào cũng mang một nét độc đáo rất cảm động, và đêm hôm ấy, một lần nữa, tôi thấy Chúa tỏ mình đặc biệt như lúc Ngài đến với các tông đồ nơi phòng Tiệc Ly sau khi Ngài sống lại: Bình An cho anh em! Niềm bình an hòa lẫn với một niềm vui trào thành giọt lệ, cũng vì thế mà khi ngỏ lời với anh chị em, lần nào tôi cũng phải ngưng lại từng chặp để khỏi phải khóc òa. Và niềm bình an biến thành một sức mạnh ngay cho thể xác. Sáng hôm ấy, tôi được V.B. đưa đến phòng mạch của Chị H. (xin cám ơn chị) để nhổ răng, rồi không một phút nghỉ ngơi, tôi tiếp tục đi hội họp từ 12 giờ đến tối; thế nhưng sau năm tiếng đồng hồ ngồi trên xe từ San Jose về Los Angeles, cùng với vài người bạn và chúng tôi vẫn còn dư sức để ngồi chia sẻ với nhau đến 4 giờ sáng… mà không thấy mệt mỏi gì nhiều. Thế đấy, cuộc đoàn tụ với anh chị em không chỉ là một ‘niềm vui tinh thần’ mà trở thành một ‘sức mạnh thể lý’. Tôi rất mừng vì những ngày cuối cùng trong cuộc du hành của tôi trên đất Mỹ, Chúa đã cho tôi nhìn thấy niềm hy vọng: Khi một số linh mục đã khiến cho Giáo Hội Hoa Kỳ điêu đứng đến nỗi phải bán đi nhà thờ, thì những ngôi nhà ‘thế gian’ của anh chị em trở nên phòng Tiệc Ly cho Chúa Giêsu tỏ hiện trọn vẹn tình yêu của Ngài. Xin anh chị em nuôi lấy tình yêu ấy như một ngọn lửa thắp sáng cho chính mình và cho mọi người chung quanh, theo hình ảnh của giờ cầu nguyện Taizé đêm hôm trước: “Cây nến sẽ không có giá trị gì nếu không có ngọn lửa cháy lên trong tim; đời chúng ta cũng sẽ trở thành vô nghĩa nếu không có ánh sáng Chúa Kitô rực lên trong tim mình.” Chính cái nhà thờ trong lòng anh em đã góp phần biến nhà thờ St. Patrick thành một nơi linh thiêng đến như thế. Tôi nghĩ đến công lao của cha Lực, người đã khiêm nhường xóa mình để cho ánh lửa Chúa Kitô sáng lên trong anh chị em… Anh chị em có một cha xứ tuyệt vời, một điều mà không phải cộng đoàn Kitô hữu nào cũng có được. Và ngược lại, tôi nghĩ rằng cha Lực cũng tự hào về anh chị em, bởi vì không phải cha xứ nào cũng có được một lớp giáo dân nồng nàn tình yêu Chúa đến như thế, nhất là tại Hoa Kỳ, nơi mà Chính Phủ đã nỗ lực cung cấp hạnh phúc cho con người bằng mọi phương tiện vật chất có thể được. Viết lá thư này gửi đến anh chị em trong tâm tình biết ơn Thiên Chúa, nhưng đồng thời cũng ý thức rằng ơn Chúa không từ trời xuống thẳng vào tôi mà thông qua anh chị em, những người bạn mà tôi đã xem là anh chị em đích thực của mình từ giây phút đầu gặp gỡ. Cũng vì thế mà tôi muốn cám ơn anh chị em, Cám ơn V.B. đã mở rộng cửa nhà và cửa lòng cho tôi và anh chị em khác. Cám ơn anh chị em vì đã dành thì giờ đến cho chúng tôi được gặp gỡ. Cám ơn vì đã sống bằng đức tin để hôm ấy tôi được thấy Chúa tỏ hiện tuyệt vời. Cám ơn vì anh chị em đã trao cho nhau và cho tôi những giây phút lắng đọng, người thì ánh mắt, người thì nụ cười, người thì vòng tay, và mỗi hành vi trao tặng ấy đều được gói ghém bằng thật nhiều yêu thương. Nhờ anh chị em, mà giữa bao nhiêu hình ảnh bi đát về tâm linh mà tôi phát hiện tại Hoa Kỳ, tôi vẫn thấy ánh lên niềm hy vọng cho tương lai của Giáo Hội Chúa Kitô. Ngày xưa, thánh Phaolô từng tuyên bố: “Hiện nay đức tin, đức cậy, đức mến, cả ba đều tồn tại, nhưng cao trọng hơn cả là đức mến.” Thì qua ngày gặp gỡ ở San José, tôi cũng muốn nói lên: “Hiện nay đức tin, niềm hy vọng, và tình bác ái, cả ba đều tồn tại, nhưng cao trọng hơn cả là niềm hy vọng cậy trông”! Và cũng vì thế mà tôi muốn hợp cùng anh chị em (và không quên vị chủ chăn dễ mến của anh chị em) để hát lên lời ca của Đức Mẹ: “Linh hồn tôi ngợi khen Đức Chúa, thần trí tôi hớn hở vui mừng… Vì Đấng Toàn Năng đã làm cho tôi những việc lạ lùng…” Xin anh chị em giữ mãi ngọn lửa này, và đó là điều tôi tha thiết chờ mong nơi anh chị em… Với cả tâm tình trong Chúa Kitô.
Đường Hy Vọng - Cố ĐHY Nguyễn Văn Thuận.
|
