PHÊRÔ - VỊ TÔNG ĐỒ KHIÊM NHƯỜNG

Trần Duy Nhiên

Trong số 12 tông đồ, vị được nhắc đến nhiều nhất là Phêrô.  Phêrô đứng đầu danh sách. Người ta thường nghĩ Phêrô là một tông  đồ nhiều khuyết điểm nhất, điều  đó không hoàn toàn sai, vì Phêrô  đã có nhiều hành động hăng hái  nhất, đồng thời cũng có nhiều hành động sai lầm nhất. Nhiều người nhìn ông như một con người bốc đồng. Thật ra ông là tông đồ nổi bật nhất, nhiều khả năng nhất, sáng chói nhất.

Chúng ta đã nói nhiều về các tông đồ kia để thấy rằng họ là những con người tầm thường, khả năng  của họ rất ít:

Anrê, em của Phêrô chỉ có khả năng duy nhất là đem từng người đến với Chúa.

Yuđa Tađêô là một người thinh lặng, ăn nói khó khăn.

Yacôbê Hậu thì sống trong bóng tối, không một ai chú ý đến.

Nhưng, những gì họ thiếu thì Phêrô có đủ,

Và ngay cả khả năng họ có thì Phêrô  lại cũng giỏi hơn họ...

Trong nhóm cần một người đứng đầu, người đó phải là Phêrô.

Trước khi gặp Chúa, Phêrô đã là người lãnh đạo trong việc chài lưới. Phêrô luôn ra lệnh cho mọi người.

Khi trở thành tông đồ, ông nổi bật trong Kinh Thánh:

Phêrô là người mở miệng đầu tiên,

Phêrô là người hành động trước nhất:

ông nóng bỏng, hăng say, tích cực,  cực đoan, hướng ngoại.

ông là ĐÁ TẢNG, vì: "Thầy bảo anh,  anh là ĐÁ".

Nhưng con đường phải đi để trở nên Phêrô,

để trở nên  ĐÁ,

để trở nên vững chắc và  cứng rắn,

không phải là con đường dễ đi.

Đó là con đường hẹp mà Phúc Âm đã vạch ra một cách lý thú...

Phêrô, với tất cả lời nói và hành vi có vẻ đao to búa lớn, lại mang bên trong một tâm hồn nhạy cảm.

Phêrô biết rõ lòng mình, và chính lòng khiêm nhường này đã làm cho ông trở nên một vị thánh lớn.

Phêrô không sử dụng những khả năng để tìm lợi lộc cho mình, Phêrô cũng biết mình còn nhiều thiếu sót.

Điều này hiện rõ ngay trong lần đầu tiên chúng ta gặp ông:

Họ vừa đi chài về, suốt một đêm không có gì, họ mệt mỏi...

Chúa Yêsu đến giảng bên bờ hồ Yênêzaret.

Giảng xong, Người bảo Simon: "Hãy  ra khơi mà thả lưới đánh cá"

Dĩ nhiên, ông phản kháng: "Thưa Thầy, suốt đêm chúng tôi đã vất vả mà không bắt được gì..."

Rồi ông lại đổi ý: "Nhưng nếu Thầy bảo thế thì tôi thả vậy..." (Lc, 5,4-6)

Sau một đêm thất bại, họ lại đi thả lưới,-

Và họ đã bắt được một mẻ thật lớn, lớn đến độ lưới rách mất.

Anrê không phải là không xúc động, Yoan thì bị lay chuyển sâu xa, Nhưng Phêrô, trước phép lạ, đã bỏ thuyền, chạy đến sấp mình dưới chân Đức Yêsu mà nói:

"Thưa Thầy, xin Thầy hãy tránh xa tôi vì tôi là kẻ tội lỗi" (Lc 5,8)

Phêrô không thể chịu đựng nổi sự hiện diện của Chúa,

Lòng ăn năn bộc phát và tức thời này,

Lòng khiêm nhường chân thành này,

đã biến Phêrô trở nên người  thuyền trưởng

trên một thuyền chài  loại mới,

Đó là thủ lĩnh của nhóm 12: "Đừng sợ, từ nay anh sẽ là kẻ chài lưới người."

Và suốt đời, Phêrô vẫn thế, Ông là một người khiêm nhường, Và nhờ đó, ông học hỏi được nhiều nơi Chúa, Vì ơn Chúa chỉ ban cho những kẻ khiêm nhường.

Chính lòng khiêm nhường này đã cứu ông vì ông cũng phản bội như Yuđa.

Nhưng nhờ khiêm nhường mà ông không tuyệt vọng như Yuđa.. 

Một lần khác, (x. Gl 2,11-15 ), Phaolô chỉ trích ông trước mọi  người khi ông đến Antiôkia,

Phaolô rầy ông đã làm cớ giả hình cho các tín hữu.

[Phaolô, một tông đồ tân tòng, dám  khiển trách Phêrô, người cầm  đầu Giáo Hội, không phải là nói  nhỏ nhẹ mà là làm mất mặt... Chúng ta tưởng tượng ra một vị Giáo Hoàng bị một vị Giám Mục mới thụ phong nào đó khiển trách như thế...]

Thế mà Phêrô thinh lặng,

Phêrô không tự bào chữa lấy một tiếng,

Ông biết rằng ông sai, ông không chống chế...

Cuối đời, ông viết lá thư thể hiện lòng nhu mì của mình,

Ông nói rằng ông không bao giờ quên là ông đã được tha thứ:

"Hãy kết hợp Đức Tin với nhân đức hiểu biết, nhịn nhục, kiên nhẫn, sốt mến và yêu thương...

Ai thiếu các điều ấy là kẻ đui mù, không thấy xa,

Vì kẻ ấy quên mình được tẩy xóa khỏi tội lỗi xưa kia..." (2 Phêrô 1,5-9)

Người nào khiêm nhường vì nhớ tới bản chất tội lỗi của mình, người đó sẽ được Chúa làm cho vững mạnh. Đấy là con đường để trở nên ĐÁ TẢNG. 

Phêrô đã sa ngã thường xuyên, sa ngã thậm tệ. Khi không được thần hứng là ông rơi vào tình trạng thiếu sót yếu hèn. Ví dụ như lần các môn đệ ở trên thuyền trong một đêm sóng lớn, bỗng dưng, họ thấy "một bóng ma"  đi trên mặt biển về hướng họ. Cả Phêrô cũng kinh sợ và kêu lên. “Bóng ma" ấy nói với họ: "Yên chí, chính Thầy đây, đừng  sợ." (Mt 14,27) Thầy của họ đến đấy ư? Phêrô không dám tin điều đó, điều mà Thầy đang làm... Nhưng vốn tính bốc đồng, ông nghĩ rằng mình cũng làm được như thế, nếu như Thầy muốn. Nếu quả thật là Thầy thì chính ông cũng bước đi được trên mặt nước như Thầy:

"Thưa Thầy, nếu thật là Thầy, hãy truyền cho con đi trên nước mà đến với Thầy."

Chúa bảo: "Hãy đến đây."

Và Phêrô bước xuống nước không suy nghĩ, vụt chạt.

Bất chợt, ông ý thức được việc ông đang làm:

"Đi trên nước, chuyện lạ đời,

Chưa bao giờ thấy, chưa bao giờ nghe, không hợp lý tí nào."

Và bỗng ông đâm sợ. Thế là ông chìm xuống nước ngay.

Ông la lên: "Thưa Thầy, xin cứu con"

Chúa Yêsu đã đỡ ông và đưa  ông về thuyền.

Phêrô đã tin tưởng trước  hết,

Phêrô cũng sa ngã trước hết.

 Con người bộc trực đó đã  tuyên xưng Đức Tin không đắn đo.

Ngày mà Chúa hỏi các tông đồ  một câu chủ yếu: "Còn anh em, anh em nghĩ Thầy là  ai ?" (Mt 16,15-23) Phêrô mở miệng ngay, trả lời  không do dự: "Thầy là Đấng Messia, Con Thiên Chúa Hằng Sống."

Chúa Yêsu cho mọi người biết rằng

Câu nói đó không từ con người Phêrô, nhưng từ Thiên Chúa mà ra:

"Không phải thịt máu đã mạc khải cho anh, mà Cha Thầy, Đấng ngự trên Trời..."

Rồi Chúa Yêsu nói thêm:

"Anh là Phêrô, là Đá, trên Đá này Thầy sẽ xây Giáo Hội Thầy,

Và quyền lực âm phủ sẽ không thắng nổi." (Mt 16,10) 

Người vừa tuyên bố cho Simon Phêrô biết ông là Đá

                        thì Tảng Đá ấy... nát ra thành cát.

Chúa Yêsu nói cho các tông đồ nghe về cuộc thương khó của Người:

Người sẽ phải chịu đau khổ và sẽ bị giết.

Phêrô không tin và lên tiếng: "Thưa Thầy, chuyện ấy đâu có thể xảy ra với Thầy được..."

Chúa Yêsu đã phải nặng lời với ông:

"Xéo đi đằng sau Ta, hỡi Satan,

Ngươi là cớ vấp phạm cho Ta,

Vì ý tưởng ngươi không phải  ý tưởng của Thiên Chúa,

mà là  ý tưởng của loài người..."  (Mt 16,21-23)

Đấy, con người của Phêrô là  như thế:

Vài phút trước, ông được  Thiên Chúa cảm hứng,

Vài phút sau, ông là dụng cụ của  Satan.

Ông đã sa ngã biết bao lần trước  khi trở nên Đá Tảng rắn chắc...

Sau ba năm theo Chúa, ông tự cho rằng:

Ông có quyền nghĩ rằng mình đã vững chãi,

Ông có thể mang tên Đá mà không  mắc cỡ,

Ông cảm thấy mạnh mẽ, vững vàng  trong Đức Tin.

Bây giờ thì không còn gì có thể  lay chuyển Phêrô, ông xứng đáng

là thủ lĩnh nhóm 12 tông đồ.

Thế  nên, ông cảm thấy chạm tự ái  khi nghe Chúa Yêsu nhắc lại lời Kinh Thánh:

"Anh em sẽ bị vấp ngã hết  thảy bởi đã viết:

Ta sẽ đánh  kẻ chăn chiên và chiên sẽ tán loạn."  (Mt 14,27-31).

Nghe vậy, Phêrô liền thách thức:"Dầu  cho mọi người đều sẽ vấp ngã,  nhưng con thì không."

Ông sẽ không bao giờ chối bỏ Chúa.  Dù cho có chuyện gì xảy ra đi nữa, ông cũng sẽ không là kẻ đào  ngũ. Ông dứt lời, Chúa quay về  phía ông, nói dịu dàng nhưng quả quyết:

 "Thầy bảo anh, chính anh, hôm nay, nội  đêm nay,

 trước lúc gà gáy hai lần,  anh  sẽ chối Thầy ba lần."

Điều này làm ông bực tức.  Ông hiểu là ông nói gì chứ.  Ông quả quyết lặp lại:

          "Dù phải cùng chết với Thầy,  con cũng sẽ không chối Thầy."

Vâng, tảng đá này quyết không sụp  đổ...

Thế nhưng, chuyện gì xẩy ra đêm hôm  ấy ?

Chúng ta vẫn còn nhớ rõ...

Đêm  hôm ấy,  không ai bắt ông phải chết với Chúa, không có một quyền bính nào tra hỏi, chỉ có mấy người  đầy tớ của vị Thượng Phẩm  hỏi gặng bâng quơ, hai nữ và một  nam.

Họ nói: "Người này cũng  ở trong nhóm..."

Thế là ông chối luôn ba lần.  Ông thề bán mạng: “Tôi không biết người ấy.”

Ôi  Đá Tảng!  Ôi Phêrô!

Ông đã nói lời can đảm trước đó,

Ông đã quả quyết sẽ không chối bỏ Thầy,

Thế mà bây giờ....

Gà cất tiếng gáy, ông sực nhớ lại lời Thầy !

Luca nói rõ: “Ngay lúc ấy, ông còn đang nói, thì gà gáy, Và Chúa quay lại nhìn Phêrô.” (Lc 22, 60)

Chúa Yêsu xuất hiện cùng với tiếng gà gáy.

Những lời nhắn nhủ đầu hôm tràn về trong ký ức ông...

Ngay lúc ấy... trên bậc thang dinh thượng  tế, Chúa Yêsu  bị xỉ vả,

bị đánh đòn, bị xử án,

Người nhìn thẳng  xuống.

Phêrô ngước mắt nhìn lên, mắt  ông gặp mắt Chúa: Người đã  biết hết !...

Phêrô không chịu đựng nổi nữa, ông cắn chặt môi, nước mắt tuôn  trào,

Phêrô chạy  ra khỏi pháp đình, ra  khỏi cổng, đi cho khuất...

Tâm hồn Phêrô nặng trĩu, cảm xúc dâng trào,

Ông đã bổ vụn ra như thanh gỗ mục, 

Đá đã tan thành cát...

Đêm hôm đó, một biến cố  xảy ra trong lòng Phêrô:

một biến cố trọng đại,

một biến cố khiến ông thay đổi,

một biến cố khiến ông trở lại. [nếu chúng ta có thể dùng chữ "trở lại"đối với một tông  đồ]

Một cái gì đó đã chết trong ông,

Vâng, đã chết rồi, niềm tự hào, tự mãn, tự tin quá mức,

            sự lên mặt vênh váo, sức mạnh  mà ông tự gán cho mình.

Ông đã ngỡ mình là Đá, không  có gì lay chuyển nổi ư ?

Khôi hài thay, ông là cát bụi,  ông đã rõ mình chỉ là cát bụi...

Không biết ông có được Chúa  tha thứ không nhỉ ?

Ông nhớ mồn một câu nói của  Chúa: phải tha thứ 70 lần 7,

Thế nhưng, về phần ông, ông có thể  tự tha thứ cho mình không ?

Ông ngủ không yên, ông ăn không  ngon, ông gặm nhấm tội lỗi của mình.

Thế rồi, Chúa sống lại,

Phêrô chạy vội đến ngôi mồ  trống cùng với Yoan.

Phêrô còn nghe những người khác  thuật chuyện.

Rồi các tông đồ được gặp  Chúa,

Còn Phêrô thì đứng đó thinh  lặng, không dám mở miệng vui mừng.

Ông vốn là con người nông nổi,  thích nói lớn tiếng, bây giờ thì ông cúi đầu câm  lặng...

Rồi đến ngày ông về lại Galilê,

Ông trở về với thuyền chài mảnh lưới trên hồ Yênêzaret.

Ông trở về quê quán xưa kia,

trở về với con đường cũ, nếp sống cũ,

để cố quên những dày vò,

để  cố quên đi lần vấp ngã...

Đêm hôm ấy, ông và các bạn không bắt được  con cá nào như lần đầu tiên gặp  Chúa. Có một người đứng đó,  ở bên bờ hồ, Người ấy bảo đem lưới tung  sang bên phải mạn thuyền, họ đã thi hành và bắt được  mẻ cá nhiều vô kể.

Tới khi ấy thì Yoan thốt lên: "Chính  Thầy đó." (Ga 21,1-7)

Phêrô choáng váng, ông phóng mình  xuống nước bơi vào bờ.

Thầy đã nhóm ngọn lửa, bảo họ  lấy cá đem nướng.

Phêrô vội vã thi hành, không dám nói một lời.

Sau bữa ăn, Chúa phá vỡ bầu  khí thinh lặng.

Người quay về Phêrô: "Simon, con của Yona, anh  có yêu Thầy hơn những người này không?"

[Chúng ta lưu ý thấy Chúa gọi ông bằng tên riêng chứ không gọi bằng tên Chúa đã đặt cho ông hôm nào: Phêrô-Đá...]

Phêrô cảm thấy nhói đau trong lòng,

Ông còn quyền để nói rằng ông  có yêu Thầy không ?

Làm sao có thể nói gãy gọn khi ông  đã lỡ chối bỏ Thầy mình?

"Thưa Thầy, Thầy biết..."

Phêrô chỉ xác nhận điều ấy, ông không nói láo được. Người đời có thể khinh bỉ ông, người  đời không thể chấp nhận được  là ta có thể đồng thời tin tưởng  và phản bội, yêu thương và chối  bỏ.

Vâng, người đời không  biết nhưng Thiên Chúa biết.

“Thưa Thầy, Thầy biết rằng con yêu  mến Thầy."

Chúa Yêsu quay về phía Phêrô lần  nữa, lập lại câu hỏi:

"Simon, con của Giona, anh có yêu mến Thầy không ?"

Ông đã quay lưng, đào ngũ, chối Chúa,

Làm sao ông có thể nói rằng ông yêu Chúa?

"Thưa Thầy, Thầy biết rằng con yêu mến Thầy."

Rồi lần thứ ba, Chúa hỏi lại để nghe lời tuyên xưng tình yêu của kẻ Chúa yêu thương nhiều nhất vì đã  vấp phạm nhiều nhất:

"Simon, con của Giona, anh có yêu Thầy không?"

“Thưa Thầy, Thầy biết mọi sự, Thầy biết rằng con yêu mến Thầy."

Ba lần ông chối Người,

Ba lần Người cho ông cơ hội để nhắc lại tiếng nói yêu thương, để tuyên xưng lòng tin của mình.

Không một lời rầy la, không một  lời trách móc, không một lời  buộc tội, 

Chỉ là cơ hội để xác định lại mối dây liên hệ yêu thương.

Đấy là Ơn Chúa xuống trên những  kẻ khiêm nhường...

Anh Phêrô ơi, anh buồn khi thấy Chúa hỏi anh lần thứ ba,

Chúng tôi không nghĩ anh buồn vì Chúa  không tin lời anh nói,

Anh biết Chúa tin anh chứ, nhưng anh vẫn buồn...

     vì trước tình yêu vô bờ đó,  anh đã có lần sợ hãi đến  phủ nhận.

Chúng tôi chắc hẳn anh sẽ òa lên khóc

     nếu sau bao ngày anh ăn năn, anh vẫn còn  có được nước mắt,

     vì có lần nghe đoạn Phúc Âm này chúng tôi cũng đã khóc òa...

Thế rồi, Chúa nhắn nhủ Phêrô trong  sứ vụ mới: "Hãy chăn giữ chiên Thầy."

Phêrô được sai đi đến Giêrusalem, trở về chính nơi ông đã vấp  ngã, và giờ đây ông có đủ khiêm  nhường để không phản đối Chúa nữa. Ông vâng lời trở lại Yêrusalem, và ở đó, lần đầu tiên, ông đã rao giảng giữa những người đã giết chết Thầy mình. Ông dùng khả năng của mình để đem về cho Chúa 3000 tín hữu sau một bài giảng duy nhất. Ông phải đối diện với gian nguy, bắt bớ.

Trước kia ông run  sợ trước câu hỏi của một  cô đầy tớ.

Giờ đây ông đối diện với đám đông mà  không hề run rẩy.

Tảng Đá bắt đầu  kết tinh...

Và sau này, mỗi lần ông ở bên bờ sa ngã thì sự hiện diện  của Thầy lại kéo ông về thực  tế...

Câu chuyện truyền kỳ về những ngày cuối đời của ông chắc hẳn chứa đựng ít nhiều sự thật.

Ông  đến Rôma trong thời kỳ bắt đạo.  Ông chứng kiến một số người tử đạo và ông đã sợ hãi bỏ ra ngoài mà trốn. Ra khỏi thành, ông gặp một người vai mang thập giá đi về phía Rôma.Ông hỏi: "Quo Vadis?" nghĩa là "Người đi đâu đó?” Người ấy trả lời: "Thầy vào Rôma thay con để cho người ta đóng đinh một lần nữa." Phêrô chợt hiểu, ông vội vã quay lại, trở vào Rôma và chịu tử  đạo tại đấy...

Lòng khiêm nhường của Phêrô,

Lòng kính mến Chúa của Phêrô,

Kinh nghiệm về ơn tha thứ của Chúa,

Tất cả đã kéo ông trở lại  với tình yêu...

Ông đi bất cứ nơi nào Chúa muốn đưa ông đi,

dù nơi đó là Rôma,

dù nơi đó  là cái chết,

dù nơi đó là thập  giá.

Và truyền thống cho ta biết rằng ông  tự nhận không xứng đáng được đóng đinh như Thầy nên đã xin được chết trên thập giá trở ngược,  đầu quay xuống đất.  

Ông đã thực hiện Lời Chúa tiên báo: "Khi về  già, anh sẽ giang tay ra và người  khác sẽ thắt lưng cho anh và lôi anh đi đến nơi mà anh không  muốn." Chúa đã nói như  thế để ám chỉ Phêrô phải chết  thế nào mà tôn vinh Thiên Chúa. (Ga 21,18-19)...

Cuối cùng, Tảng Đá của Giáo Hội  đã được kết tinh.

Cuối cùng  Phêrô đã hiểu được rằng:

Hiến Thân vì  Chúa là Lãnh Nhận,

Nô Lệ cho Chúa là Tự Do,

Và Chết với Chúa là Sống Mãi...●

Trở về Muc Lục