CẦN MỘT CHỌN LỰA

Lm. Vũ Xuân Hạnh

1. THẨM ĐỊNH ĐỨC TIN NƠI CÁC TÔNG ĐỒ.

Sau một thời gian tuyển chọn và cho các môn đệ được chứng kiến chính Chúa Giêsu trên hành trình truyền giáo khắp nơi, đã đến lúc Chúa muốn cật vấn về chính thái độ tin của các môn đệ. Chúa đòi các ông phải thẩm định lại đức tin của các ông. Với lời hỏi: “Người ta bảo Con Người là ai?” chỉ là lời gợi mở để đi đến xác định chính thái độ của các môn đệ, sẽ khép lại trên chính lòng tin của các ông với câu hỏi tiếp theo: “Còn các con, các con bảo Thầy là ai?” Người ta nói gì, suy nghĩ gì về Thầy không quan trọng. Điều quan trọng là nơi các con. Đức tin của các con đối với Thầy là thế nào, ở tầm mức nào. Đó mới là điều quan trọng.

Cũng phải thôi, cật vấn về lòng tin là điều tối quan trọng cho thái độ theo Chúa của họ. Hơn nữa, đó là những người mà Chúa biết là Người sẽ cần đến, sẽ trao cho vai trò quan trọng trong công cuộc xây dựng Nước Thiên Chúa của Người. Vì thế càng phải giúp họ thẩm định đức tin của chính họ.

Bắt đầu từ việc thẩm định đức tin, toàn bộ câu chuyện Tin Mừng Mt 16, 13-23, chia làm ba phần, ăn khớp với nhau. Cả ba phần như cùng tập trung vào mỗi một hình ảnh chính yếu: thánh Phêrô. Bởi việc nhấn mạnh hình ảnh thánh Phêrô, tác giả Mathêô cho thấy ngay từ đây, Phêrô có một vị trí quan trọng:

- Chúa Giêsu cật vấn, và Phêrô đại diện tông đồ đoàn tuyên xưng đức tin.

- Chúa Giêsu trao quyền lãnh đạo Hội Thánh cho Phêrô.

- Chúa Giêsu báo thương khó, thánh Phêrô can ngăn và bị quở trách.

Có lẽ vì tính chất quan trọng của lời tuyên xưng đức tin - bởi ngay sau lời tuyên xưng đó, sẽ bắt đầu một giai đoạn mới: Chúa đưa dẫn các môn đệ đi dần vào cuộc khổ nạn và phục sinh của Người - mà đoạn Tin Mừng này được nhiều người đồng ý rằng, đó là đoạn Kinh Thánh trung tâm hoặc bản lề của toàn bộ tin Mừng theo thánh Mathêô.

Cũng bắt đầu từ đây, tông đồ đoàn nói chung và thánh Phêrô nói riêng, được Chúa Giêsu hướng dẫn để theo Người, không chỉ hôm nay mà còn cả sau này, khi Người không còn hiện diện hữu hình với các ông. Tuy sự giáo dục của Chúa, mãi đến khi Chúa hoàn tất mầu nhiệm Vượt Qua, xem ra các môn đệ vẫn chưa thể thấu đáo hoàn toàn, nhưng cuối cùng các ông sẽ lãnh hội với ân huệ mới: ơn Thánh Thần được ban cho các ông. Với ơn Chúa Thánh Thần, các môn đệ của Chúa Kitô đã làm cho lớn lên và phát triển đến vô cùng, Hội Thánh mà Chúa để lại cho các ông.

Bởi vậy, với một sứ mạng mới, một nhịp bước mới, một hành trình mới, mà nơi đó có biết bao nhiêu gian khó đang chờ đợi phía trước, các môn đệ của Chúa Kitô cần phải có một cái nhìn toàn diện hơn, một tình yêu tinh ròng hơn, một đức tin sắt son hơn, một lòng can đảm và nhiệt huyết hơn. Vì thế, đại diện cho tông đồ đoàn, và cho cả Hội Thánh hôm nay, lời tuyên xưng đức tin của thánh Phêrô: “Thầy là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống.” (Mt 16, 16) là tối cần thiết, là điều kiện cấp bách. Nó không chỉ là lời trên môi miệng, muốn nói sao thì nói. Nhưng nó diễn tả cả một tâm hồn thành khẩn của người môn đệ theo bước Thầy mình.”

2.  CHỌN LỰA ĐỨC TIN CỦA CHÚNG TA.

Bạn thân mến, chưa cần đề cập đến các phương diện như khoa học, tôn giáo, đời sống xã hội…, chỉ mới nói tới nghệ thuật mà thôi, ai cũng biết, có một người được miêu tả nhiều nhất trong nghệ thuật, trải qua mấy mươi thế kỷ, đó chính là Chúa Giêsu Kitô, Chúa chúng ta. Người ta đã và vẫn tiếp tục phác họa hình ảnh của Người bằng nhiều cách: điêu khắc, tạc tượng, vẽ ảnh, tranh sơn mài…

Cũng là một hình ảnh được thánh Phêrô khắc họa, nhưng không phải trên giấy, trên vải hay trên gỗ mà trong lòng người, trên đời sống tinh thần của con người, đó là đức tin. Ông không chỉ khắc họa một Đấng Messia trên trần thế, Đấng Cứu độ muôn loài. Lần đầu tiên, thay mặt tông đồ đoàn, thánh Phêrô đã vẽ nên hình ảnh của Chúa Giêsu rất đúng, rất đẹp: vẽ chính thần tính của Người: Chúa Kitô xuất phát từ Thiên Chúa, là chính Thiên Chúa của muôn loài. “Thầy là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống.”

Cùng với thánh Phêrô, ta cũng cần phải tuyên xưng đức tin trong suốt hành trình của cuộc đời theo Chúa nơi chính mình. Lời tuyên xưng đức tin ấy cần phải được thốt lên tận đáy của lòng trung thành và yêu mến Chúa nơi mỗi chúng ta. Nói cách khác, lời tuyên xưng trên môi miệng, phải trở thành lời thẩm định chính tâm hồn và đời sống của ta dành cho Chúa. Để có thể làm bằng chứng cho đời sống trung thành với đức tin, tôi muốn chia sẻ một cảm nghiệm thực tiễn.

Khi dạy giáo lý cho dự tòng, - thường những thanh niên thiếu nữ, nhất là đa số trong họ là người sắp lập gia đình với người Công giáo xin học giáo lý, ít thấy người lớn tuổi - tôi hay đặt những câu hỏi để anh chị em dự tòng ghi câu trả lời của họ vào giấy rồi nộp cho tôi. Tôi muốn họ, nhất là các bạn trẻ, khi xin học đạo, phải tự bản thân mình trả lời và xác tín về giáo lý mà các bạn theo học. Qua đó, tôi có thể đánh giá, ít là một phần thiện chí và sự ham muốn học đạo của bản thân họ.

Sau một thời gian dạy học, tôi nhận ra có rất nhiều người đi học đạo cho có, cho rồi, nhất là học giáo lý chỉ để lập gia đình, thì thái độ thiếu thiện chí lại càng dễ xảy ra. Thái độ học tập và những câu trả lời trên giấy của các bạn, cho tôi khẳng định điều đó. Chính vì thế, tôi vẫn nói với các bạn trẻ Công giáo rằng, các bạn hãy cố gắng tìm cho mình một người ăn đời ở kiếp là người Công giáo. Vì nói cho cùng, đời sống Công giáo góp phần xây dựng hạnh phúc gia đình rất nhiều. Dĩ nhiên ta không loại trừ trường hợp có những người Công giáo rất tệ và cũng có những tân tòng rất tốt.

Đó là những suy nghĩ khi tôi đọc được các câu trả lời từ phía các học viên của tôi. Tuy nhiên, vẫn có những bài viết có thể cho thấy tác giả của nó thành tâm, thành ý. Chẳng hạn, có một bài viết của một bạn nữ viết thế này:

“Mỗi người đều phải đi trên một con đường, dù chông gai hay trải gấm vóc. Tôi quen anh rồi đi học đạo. Thế là bây giờ, tôi lại bước đi trên một con đường khác: Con đường Đức Tin, mà nơi đó có cha là người dẫn đường, soi sáng. Lúc này rất khó để cha nghĩ là tôi có toàn tâm tin Chúa hay không. Nhưng tôi xin đoan chắc, sẽ đem cuộc sống sau khi gia nhập đạo để chứng minh điều mà cha khai sáng hôm nay, có kết quả. Hay nói cách khác, tôi sẽ cố gắng để không phụ lòng người hướng dẫn mình. Nói về giờ học, do nhà xa, đường đi đầy mối đe dọa, học về hơi tối, những hôm không có anh, mẹ tôi phải đi rước. Chỉ tội cho mẹ: con gái không giúp được gì cho mẹ, đến lúc sắp lấy chồng còn hành mẹ.”

Ngay câu mở đầu, bạn trẻ này đã nói:”Mỗi người đều phải đi trên một con đường, dù chông gai hay trải gấm vóc “Bây giờ, tôi lại bước đi trên một con đường khác: Con đường Đức Tin.”

Có bao giờ bạn tự nói với mình một lời như thế chưa? Có bao giờ ta tự ghi khắc trong lòng rằng, mỗi người đều phải đi trên một con đường, dù là hạnh phúc, hay là gian lao, đều phải có một con đường để mà đi? Cũng giống như Chúa đòi nơi các môn đệ của Người một đức tin dứt khoát về chính thân thế của Chúa, mặc cho mọi người có thể lầm tưởng Chúa là ai đi nữa. Cũng vậy, chính trong lúc này, ai khác thì có những con đường riêng của họ. Còn bạn và tôi, một khi xưng mình là Kitô hữu, con đường chúng ta đi phải là con đường đức tin. Đó chính là chọn lựa của chúng ta. Chọn lựa này trở thành chọn lựa quan trọng. Bởi nó sẽ cho ta sự dấn thân cho những gì ta đã chọn lựa. Nếu không có một chọn lựa, không có sự quyết tâm, sẽ không bao giờ có dấn thân, do đó cũng không bao giờ có hạnh phúc. Chọn lựa sống cho đức tin, đi trên con đường đức tin, đòi ta tiếp tục dấn thân cho đức tin của mình, dẫu con đường đức tin mà ta bước đi gập ghềnh hay suông sẻ.

Con đường đức tin cũng chính là con đường mang tên Giêsu. Chỉ có con đường Chúa Giêsu đã đi mới dẫn ta về phía Thiên Chúa mà thôi. Vì thế, lời tuyên xưng đức tin của thánh Phêrô ngày xưa, phải là lời thâm tín của chúng ta hôm nay: “Lạy Thầy, Thầy là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống.” Bởi chỉ có Chúa Kitô, chỉ có Con Thiên Chúa mới có thể ban cho ta chân lý toàn vẹn về cuộc đời. Chân lý toàn vẹn ấy chính là Lời Chúa, là kho tàng ơn cứu độ mà chính Người đã thực hiện. Đi trên con đường Giêsu, ta sẽ rập khuôn theo đời sống vâng phục, yêu thương, tha thứ của Người mà dấn thân đến cùng cho chính đức tin của mình. Đi trên con đường Giêsu, ta có chính Lời của Người làm chuẩn mực cho thái độ sống của ta. Để chính trên con đường Giêsu, bằng tất cả những gì Chúa Giêsu đã sống, làm phương tiện đưa ta về cùng Thiên Chúa.

Thánh Phêrô đã một lần quả quyết về Chúa Kitô để xác định chính đức tin của mình, dù lúc đó thánh nhân chưa thể hiểu hết đường lối của Chúa. Sự dấn thân của thánh nhân cũng chưa hoàn toàn tinh ròng. Nhưng nó trở nên nền tảng cho những ngày trắc trở đang chờ đợi ở phía tương lai. Nhất là buổi ban đầu sau khi Chúa về trời, cùng lúc với việc xây dựng và phát triển Hội Thánh, cũng chính là lúc phải chấp nhận chịu bắt bớ, bách hại dữ dội, không phải một ngày, hai ngày, nhưng trải qua hàng thế kỷ.

Tiếp tục với bài viết của người bạn trẻ, ta lại thấy một chi tiết khác cảm động: “do nhà xa, đường đi đầy mối đe dọa, học về hơi tối, những hôm không có anh, mẹ tôi phải đi rước. Chỉ tội cho mẹ: con gái không giúp được gì cho mẹ, đến lúc sắp lấy chồng còn hành mẹ.” Dẫu thương mẹ, biết rằng, “đến lúc lấy chồng còn hànhg mẹ,” nhưng người bạn này đã không bỏ cuộc. Cô đã chấp nhận cố gắng đi trên con đường đức tin. Đọc vài cảm nghĩ trong một bài viết ngắn, dù chưa cho thấy hết lòng tin của cô, nhưng sao tôi vẫn cứ hy vọng rằng, cô tìm học giáo lý để bước vào đời sống Kitô hữu không phải chỉ do lấy chồng, nhưng còn là nỗ lực muốn sống đức tin của chính cô. Có thể vì thế mà cô đã đặt đức tin lên trên tình cảm cô dành cho mẹ?

Thôi thì ta cứ tạm tin như thế, để thấy rằng, không phải chỉ với cô gái trong bài viết kia, mà còn đối với chúng ta, hãy là những người biết chọn lựa sống đức tin, để dám sống, dám chết cho đời sống ấy. Bởi chỉ có ai đã chọn lựa đức tin làm lý tưởng, hơn nữa làm lẽ sống, người ấy mới có thể tha thiết dấn thân cho đức tin cách mạnh mẽ. Nếu đã chọn lựa, sự dấn thân sẽ không có bất cứ điều gì, dẫu là thử thách, là thương đau có thể cản lối dấn thân cho đời sống đức tin của mình●

Trở về Muc Lục